Exclusief naar Noord-Korea

Wil je proeven van een van de laatste communistische dynastieën in de wereld, boek dan in 2011 een ticketje naar Pyongyang, de hoofdstad van de DPRK. De Democratic People’s Republic of North Korea, ook bekend als de Axis of Evil en een van de grootste vijanden van Amerika en het Westen, is tot grote verbazing van menig reiziger een toeristische bestemming. Exclusief reizen is in het geval van de DPRK een understatement. Amper tweeduizend toeristen reizen jaarlijks naar dit onbekende Aziatische land. Als je thuis wil komen met originele verhalen en foto’s die niemand anders ooit kon nemen, moet je deze bestemming bovenaan je hotlist plaatsen.

Het meest bizarre aan reizen naar Noord- Korea is dat er weinig obstakels zijn. Een trip boeken is niet ingewikkeld en zelfs vrij betaalbaar. Zelfs een visum is zo geregeld. Reizen naar Noord-Korea valt onder de noemer ‘doom tourism’, maar niet omdat het er gevaarlijk of mysterieus aan toe gaat. Doemreizen is een concept dat in het leven werd geroepen door Lonely Planet. Je streeft er niet naar om als eerste iets te bezoeken, maar misschien wel als laatste. Uit angst dat een bestemming, een monument of een cultuur van de aardbol verdwijnt of verandert.

Zelfs wie geen hoog aangeschreven BBC-medewerker is of niet erg te vinden is voor het totalitaire communistische systeem, kan Noord-Korea bezoeken. Alles begint met een anderhalf uur durende vlucht in een Toepolev-vliegtuig van Air Koryo, de nationale luchtvaartmaatschappij, van Peking naar Pyongyang. Een chique first class, erg knappe stewardessen met witte handschoentjes en rode lipstick op én de Pyongyang Times, een Noord-Koreaanse krant vertaald in het Engels: comfort genoeg. Mocht je deze vlucht ’s nachts nemen (wat zeer onwaarschijnlijk is) dan zou het uitzicht spectaculair zijn: de Yalu-rivier die China van Noord-Korea scheidt, met langs de ene kant het felverlichte en bedrijvige China en langs de andere kant de complete duisternis van Noord-Korea.

Aan boord hoofdzakelijk bezoekers en toeristen maar ook enkele Noord-Koreanen die goed te herkennen zijn aan hun pin met de afbeelding van de ‘Great Leader’ die altijd opgespeld blijft. Diezelfde Kim Il-sung houdt de Toepolev in de gaten wanneer het vliegtuig op de internationale luchthaven van Pyongyang landt.

Op een briefing in Peking werd het ons de dag voordien in detail uitgespeld. Gooi de Pyongyang Times nooit in de vuilbak van je hotelkamer anders moet je misschien wel een verontschuldig brief naar de Grote Leider sturen. Aan de andere kant: Laptops, camera’s, lenzen, videocamera’s,... het mag allemaal mee. Alleen mobieltjes moet je afgeven aan de reisleider. Noord-Korea wil zo vermijden dat buitenlandse simkaarten het land worden binnengesmokkeld. Bij vertrek krijg je je toestel netjes terugbezorgd. Wie dringend toe is aan een moderne maar communicatievrije vakantie, weet dus waarheen.
Alleen op verkenning trekken zit er wel niet in. Ofwel boek je een individuele trip naar Noord-Korea en krijg je twee plaatselijke gidsen en een chauffeur met een stijlvolle vintage Mercedes toegewezen, ofwel doe je het in groep. In het laatste geval word je ook door twee lokale gidsen, een westerse gids en een chauffeur vergezeld. Vragen staat vrij maar het programma is zo opgesteld dat je als toerist weinig bewegingsruimte hebt. Je krijgt het Noord-Korea te zien dat de regering wil dat de bezoeker te zien krijgt. Op zich is dit al fascinerend genoeg. Een weekje Noord-Korea is een mix van bezoeken, proeven en ervaren. Van bowlen in een erg communistisch en strak uitziende hal (bowlingballen ‘made in USA’), een rit met de metro in Pyongyang tot een bezoek aan een schoolbibliotheek en een lokale muziekschool waar de leraressen in uniform hun pupillen met een collectieve bezetenheid accordeon, piano en gitaar aanleren.

Als kers op de taart zijn er de Mass Games. Die vinden elk jaar plaats vanaf 1 augustus en lopen wekelijks tot begin september. Tienduizenden figuranten en gymnasten trainen het hele jaar om op te treden voor hun volk en vooral voor de leider Kim Jong-il. Naast de gymnasten zitten er nog eens twintigduizend mensen in het publiek aan de overkant die hun nummertje opvoeren. Door synchroon een kleurboek te openen laten ze bepaalde patronen verschijnen. Het is een extreem voorbeeld van hoe Noord-Korea het collectief geheel belangrijker acht dan de eigenheid van het individu. Als toerist kan je dit massaevenement probleemloos bijwonen en ongestoord fotograferen. Voor veel toeristen is dit een once-in-a-lifetime ervaring die maar weinig mensen in de wereld hebben meegemaakt.

Azië, Noord-Korea